Omgeving / Edam

Ligging

Alle forten in de Stelling van Amsterdam hadden uiteraard een strategische positie. Maar die van het Fort bij Edam was een bijzondere. Het lag immers aan het noordoostelijke uiteinde van de Stelling pal aan de Zuiderzee die toen nog in open verbinding stond met de Waddenzee en de Noordzee.

Het oude stadje Edam zelf ligt een kilometer meer landinwaarts.

Historie

Edam is een middeleeuws stadje dat tot de vijftiende eeuw zijn buitenhaven had in de zuidelijker gelegen monding van het riviertje de Ye dat nog altijd dwars door Edam (Yedam) stroomt en daar werd afgedamd ter bescherming van het achterland tegen het zeewater.


’t Huis De Meeuwen, Zeevangsdijk. (Foto: Stichting Fort bij Edam)
In de vijftiende eeuw bleek de diepgang van de oude buitenhaven te gering geworden voor de groter wordende schepen. Er werd een nieuwe buitenhaven aangelegd ten oosten van Edam. Deze werd voorzien van moderne sluizen en werd via een nieuwe vaarverbinding (het Oorgat) verbonden met de oude binnenhavens. De monding van de Ye werd afgedamd waar nu Volendam (Veulendam) ligt.

 

Edam kende al in de Middeleeuwen vestingwallen en poorten. Ze zijn nooit echt nodig geweest.

In de Tachtigjarige oorlog bijvoorbeeld bleven de Spanjaarden liever weg uit het moerassige Waterland en zochten hun weg naar Alkmaar via Haarlem en de duinrand.

In de Franse tijd werden de vestigwallen versterkt met bakstenen versterkingen en voorzien van vast geschut. De vijand heeft evenwel nooit aan de poorten van Edam gestaan.

Heden


Kwakelbrug met Speeltoren, Edam.
(Foto: Stichting Fort bij Edam)
De vijf Edamse poorten zijn helaas verdwenen, net als de Franse vestingversterkingen, maar de vestingwallen zijn er nog altijd. En wat ook is gebleven: de oude binnenhavens en het middeleeuwse stratenpatroon van Edam. En de historische patriciërsgebouwen met hun prachtige gevels en tuinen.

 

De Edamse oude stad is nu een beschermd cultuurgoed dat een bezoek meer dan waard is.

Voor details: zie de website van de VVV in Edam.

OPENSTELLINGEN 2017
 
Elke woensdag openstelling van 10.30 uur tot 15.00 uur
 
AUGUSTUS
 
zondag 6 aug.
11.00 u – 16.00 u
Openstelling
 
zondag 13 aug.
11.00 u – 16.00 u
Openstelling
 
 
SEPTEMBER
 
zondag 3 sept.
11.00 u – 16.00 u
Openstelling
 
zondag 10 sept.
11.00 u – 16.00 u
Openstelling
 
zaterdag 16 sept.
11.00 u – 16.00 u
Evenement Romeinen
 
zondag 17 sept.
11.00 u – 16.00 u
Evenement Romeinen
 
 
 
 
Informatie en reserveringen: info@fortbijedam.nl
 
N.B.: Bij alle openstellingen zijn gidsen beschikbaar voor rondleidingen. Bezoekers kunnen ook m.b.v. een korte beschrijving op eigen gelegenheid het fort verkennen.